لطفا جهت دریافت فایل هدیه این محصول ایمیل یا شماره تلفن خود را وارد کنید
توضیحات

آشنایی با روانشناسي  رشد  کودک  و  نوجوان


یکی از تغییرات آشکار و قابل توجه در سال اول زندگی، رشد جسمانی بچه است . سال اول زندگی زمان بروز تغییرات متحیر کننده است که در آن نوزادان 25 سانتی‌متر از نظر طول رشد کرده و وزنشان نسبت به زمانِ تولد 3 برابر می‌شود.
به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز، پس از سال اول کودک دیگر به این سرعت رشد نمی‌کند و این امری طبیعی است . در زیر نکات مهمی در رابطه با اینکه مقدار و سرعت رشد کودکتان چقدر باید باشد ذکر می گردد:
●فقط به افزایش وزن فکر نکنید:
در یک یا چند هفته اول بعد از تولد نوزاد، ۱۰درصد از وزن او کاهش می‌یابد. اما دوباره خیلی زود این وزن از دست رفته را باز می‌یابد. به همین دلیل پزشکان اطفال انتظار دارند وزن نوزاد تا ویزیت ۴ماهگی ۲برابر شود و تا اولین تولدشان این وزن را به سه برابر برسانند.
●جدول رشد شروع خوبی است:
پزشک کودکتان رشد او را در جدول قد و وزن بررسی می‌کند. در هر بار معاینه منحنی رشد او باید به سمت بالا بوده و در یک بار ویزیت جهش ناگهانی نداشته باشد (برای مثال از صدک ۱۰به صدک ۵۰)
●ژن‌ها نیز نقش دارند:
در حالی که صدک‌های قد و وزن معمولاً در یک حوزه قرار دارند، ژنتیک نقش بزرگی ایفا می‌کند. اگر پدرش یا شما قد بلندی داشته باشید، تعجبی ندارد که قد نوزادتان در صدک نودم و وزن او در صدک پنجاهم باشد.
● وزن هنگام تولد نوزاد بستگی به عوامل مختلفی دارد از جمله:
۱- طول مدت حاملگی : هر چه نوزاد نزدیک تر به پایان نه ماهگی متولد شود وزن بیشتری دارد. بیشترین وزن گیری نوزاد در ۳ ماه آخر حاملگی است.
۲- اندازه جثه والدین: اگر والدین به طور غیر معمول جثه ریز یا درشت داشته باشند، نوزاد هم ممکن است بزرگ تر یا کوچک تر از حد معمول متولد شود.
۳- عوارض در حین حاملگی : اگر فشار خون مادر بالا بوده و یا بیماری های دیگری در طول حاملگی داشته باشد، نوزاد ممکن است وزن تولد کم تر از معمول داشته باشد و بر عکس چنانچه مادر در طول بارداری مبتلا به بیماری قند (دیابت) باشد نوزاد او ممکن است درشت‎تر از نوزادان دیگر متولد شود.
۴- تغذیه در طول حاملگی : اگر جنینی در داخل رحم به دلیل تغذیه ناکافی مادر یا بیماری های مادر در حین حاملگی تغذیه مناسبی نداشته باشد، با وزن کمتر از حالت طبیعی متولد خواهد شد.
۵- استعمال دخانیات یا مصرف الکل و یا سایر داروهای غیر مجاز در طول مدت حاملگی توسط مادر: چنانچه مادر در طول مدت حاملگی به مصرف هر یک از این مواد ذکر شده معتاد باشد، نوزاد به هنگام تولد وزن کمتر از معمول خواهد داشت.
برخی از نوزادان که جثه درشت تر  یا کوچک تر از حد معمول دارند ممکن است در سازگاری و انطباق با زندگی خارج رحمی دچار مشکلات فراوان شوند. برای اینکه پزشک متخصص نوزادان متوجه شود که وزن تولد نوزاد کمتر یا بیش تر از حد طبیعی است، از منحنی رشد استفاده می کند و با استفاده از منحنی رشد پایش رشد کودک را کنترل می نماید
در هنگام ترخیص از بیمارستان به مادر کارت پایش رشد را تحویل می دهند. در این کارت، اندازه وزن، قد و دور سر نوزاد در منحنی رشد علامت گذاری شده است. شما هر بار که نوزاد را نزد پزشک اطفال می برید باید کارت پایش را همراه داشته باشید تا پزشک در هر معاینه بالینی ، قد، وزن و دور سر کودک را اندازه گیری کرده و در کارت منحنی رشد ترسیم نماید.

●  پایش رشد کودک
توزین منظم کودک، رسم منحنی رشد و اقدامات به موقع و لازم جهت بهبود وضعیت رشد کودک را پایش رشد می گویند.
این اقدام آسان ترین شیوه پی بردن به چگونگی رشد و در حقیقت ارزیابی سلامت کودک است. سازمان جهانی بهداشت توصیه می‎کند که وزن کودکان تا سن ۳۶ ماهگی هر ماه اندازه‎گیری و میزان رشد آنان ارزیابی شود. در کشور ما معمولا کودکان را در سال اول زندگی هر ۲ ماه یک بار، در سال دوم زندگی هر دو ماه یک بار در سال سوم هر سه ماه یک بار وزن می کنند.

●  اهمیت پایش رشد
پایش رشد بهترین وسیله برای پی بردن به کفایت تغذیه کودک و بهترین راه اطمینان یافتن از سلامت و رشد مطلوب اوست . هر انحرافی در وضعیت رشد کودک ایجاد شود چون خیلی زود تشخیص داده می شود می توان آن را سریع‎تر اصلاح و از تداوم آن جلوگیری نمود.
●  کارت پایش رشد
برای پایش رشد باید از کارت پایش رشد استفاده کرد که در حقیقت آینه سلامت کودک و اساس مراقبت از رشد اوست . کارت پایش رشد دارای حداقل سه خط منحنی به عنوان مرجع و خطوط افقی و عمودی است که خطوط افقی مربوط به سن کودک و بر حسب ماه و خطوط عمودی مربوط به وزن کودک و بر حسب کیلوگرم است.
در هر مراجعه اول کودک به دقت وزن می شود سپس سن دقیق او به ماه به روی خط افقی و وزن او بر روی محور عمودی تعیین می‎گردد، آن‎گاه از تلاقی خط عمودی که از نقطه سن کودک به بالا می رود با خط افقی که از نقطه وزن او به داخل منحنی می رود نقطه ای به دست می آید که در کارت پایش رشد ثبت می شود. ضمن مراجعات مکرر در زمانهایی که قبلاً به آنها اشاره شد و اتصال این نقاط بر روی کارت،منحنی رشد کودک ترسیم می شود.
همزمان با اندازه گیری وزن و رسم منحنی لازم است قد و دور سر کودک نیز اندازه گیری و روی منحنی مربوطه علامت گذاری و منحنی آن دو نیز رسم شود.
●  رشد طبیعی
منحنی رشد طبیعی باید پیوسته موازی یکی از خطوط کارت پایش رشد و در ادامه منحنی خود کودک پیش رفته و در فاصله منحنی پایین و منحنی بالای کارت پایش رشد قرار گیرد. قابل ذکر است که منحنی همیشه کاملاً صاف و یکنواخت نیست و ممکن است با نواسانات جزیی همراه باشد.
● انحراف از رشد طبیعی
انحراف از رشد طبیعی شامل موارد زیر است:
۱- رشد کند یا عدم افزایش مناسب وزن در مدت زمان مشخص : افزایش وزن این کودکان کندتر از حالت طبیعی است، یعنی با اینکه مسیر منحنی رشد کودک بالارونده است اما شیب آن ملایم تر از منحنی مرجع است، علامت هشدار دهنده ای است که نیاز به مراقبت ویژه دارد.
۲- توقف یا ایست رشد، در این کودکان برای مدتی وزن افزایش پیدا نمی کند که نیاز به بررسی و مراقبت ویژه و پیگیری زود به زود دارد.
۳- مسیر منحنی رشد کودک پایین رونده است. نمایان گر کاهش رشد که ممکن است ناگهانی یا تدریجی باشد و پیگیری و اقدام فوری را می طلبد.
۴- اضافه وزن بیش از اندازه: رشد کودک از روند رشد طبیعی بیشتر است. این پدیده به علت تغذیه بیش از حد به وجود می آید و اگر تداوم داشته باشد باید مورد بررسی قرار گیرد.
●مراحل تکامل طبيعي كودك
ابتداي تولد: بيشتر اوقات خوابيده است مي تواند شير بخورد با هر چيز ناراحت كننده اي گريه مي كند.
شش هفتگي: اشيا؛ را نگاه مي كند. وقتي با او صحبت مي كنيم شروع به تبسم مي كند. روي شكم مي خوابد. وقتي او را از حالت خوابيده مي نشانيم، گردن خود را نمي تواند راست بگيرد (گردن نمي گيرد)
سه ماهگي:خود به خود مي خندد. چيز متحرك را با چشم دنبال مي كند. گردن مي گيرد. وقتي چيزي در دست او مي گذاريد آنرا مي گيرد.
شش ماهگي:با كمك مي نشيند. چيزي را از دست به دست ديگر مي دهد.
هفت ماهگي :
اكثركودكان :
* بدون كمك مي نشيند
* با حركتي جارويي شكل خود را بطرف اشيا مي كشد
* اصوات را تقليد مي كند
و نيمي از كودكان :
* سيلاب هارا كنارهم مي گذارد و صداهايي شبيه يك لغت مي سازد
* آغاز خزيدن يا خود را به جلو كشيدن
و تعداد كمي از كودكان :
* با گرفتن دست به چيزي مي تواند بايستد
* دست را به حالت خداحافظي تكان مي دهد
* اشيا را به هم مي كوبد
هشت ماهگي :
اكثركودكان :
* به هر دو والد دادا و ماما خطاب مي كند (اختصاصي نيست)
* آغاز خزيدن
* اشيا را از يك دست به دست ديگر مي دهد
و نيمي از كودكان :
* با گرفتن دست به چيزي مي تواند بايستد
* بخوبي مي خزد
* به اشيا اشاره مي كند
و تعداد كمي از كودكان :
* خود را براي ايستادن به حالت كشيده در مي آورد، دور خانه مي گردد
* اشيا را با شست دست و انگشتان بر مي دارد (حالت نيشگوني)
* در خواست هاي خود را با ژست مخصوص نشان مي دهد
نه ماهگي :
نه ماهگي:به خوبي مي نشيند. مي خزد و تلاش مي كند كه بايستد و ماما و بابا ميگويد. با دست باي باي مي كند. بطري شير خود را مي تواند با دست بگيرد و نگه دارد.
اكثركودكان :
* سيلابل ها را كنار هم مي گذارد و صدا هاي شبيه يك لغت مي سازد
* با گرفتن دست به چيزي مي تواند بايستد
و نيمي از كودكان :
* براي برداشتن اشيا از حركت شست در مقابل انگشتان استفاده مي كند (حركت نيشگوني)
* با گرفتن دست به مبل ها دور اتاق مي گردد
* اشيا را بهم مي كوبد
و تعداد كمي از كودكان :
* به والد اختصاصي به طور صحيح دادا و ماما خطاب مي كند
ده ماهگي :
اكثركودكان :
* دست را به حالت خداحافظي تكان مي دهد
* اشيا را با حركت نيشگوني بر مي دارد
* بخوبي مي خزددور خانه مي گردد
و نيمي از كودكان :
* به والد اختصاصي به طور صحيح دادا و ماما خطاب مي كند
* به نام خود جواب مي دهد و مفهوم كلمه نه را مي فهمد
* درخواست هاي خود را با ژست مخصوص نشان مي دهد
و تعداد كمي :
* با فنجان مي نوشد
* براي چند ثانيه بدون كمك مي ايستد
* مي تواند اشيا را درون يك ظرف بريزد
یازده ماهگي :
اكثركودكان :
* به والد اختصاصي به طور صحيح دادا و ماما خطاب مي كند
* براي چند ثانيه مي تواند بدون كمك بايستد
و نيمي از كودكان :
* حركات ديگران را تقليد مي كند
* مي تواند اشيا را درون يك ظرف بريزد
* دستورات ساده را مي فهمد
و تعداد كمي از كودكان :
* بافنجان مي نوشد
* به غير از دادا و ماما يك كلمه ديگر مي گويد
* در حالت ايستاده خم مي شود
دوازده ماه یا يك سالگي :
وقتي دست او را مي گيريد راه مي رود. چند كلمه مي گويد. كمك مي كند تا به او لباس بپوشانيد.
و اكثركودكان :
* حركات ديگران را تقليد مي كند
* اصواتي شبيه لغت از دهان خارج مي كند
* درخواست هاي خود را با ژست مخصوص نشان مي دهد
و نيمي از كودكان :
* به غير از دادا و ماما يك كلمه ديگر مي گويد
* چند قدم بر مي دارد
* دستورات ساده را مي فهمد و به آن ها پاسخ مي دهد
و تعداد كمي از كودكان :
* با مداد رنگي خط مي كشد
* بخوبي راه مي رود
* به غير از دادا و ماما 2 كلمه ديگر هم مي گويد
هجده ماهگي: خوب راه مي رود. از پله ها بالا مي رود. كتاب را به صورت چند برگي چند برگ ورق مي زند (البته پاره هم مي كند.) مي تواند حدود 10 كلمه را بگويد تا اندازه اي خودش غذا مي خورد.
دو سالگي: خوب مي دود به تنهايي از پله ها بالا و پايين مي رود. كتاب را يك برگ يك برگ ورق مي زند. لباسهاي ساده را خودش مي پوشد و جملات دو يا سه كلمه اي مي سازد. نياز به دستشوئي را مي گويد.
سه سالگي: سه چرخه سوار مي شود. خودش لباس مي پوشد ولي دكمه ها را نمي تواند ببندد. تا 10 شماره مي شمارد كلمات جمع را مي تواند بكار برد. سئوال مي كند. خودش غذا مي خورد.
چهار سالگي: با پاهاي متناوب از پله ها بالا و پايين مي رود (قبلا“ يك پا يك پا اين كار را مي كرده است.) يك توپ را مي تواند بالا بيندازد روي يك پا مي ايستد (لي لي مي كند.) يك رنگ را حد اقل مي شناسد. دست و صورت خود را خودش مي شويد. براي شستشو در دستشوئي كمك مي گيرد.
پنج سالگي: از شكل يك مثلث مي تواند كپي كند و آنرا رسم كند. توپ را مي گيرد و پرت مي كند، چهار رنگ را مي شناسد. بدون كمك لباسهايش را مي پوشد و درمي آورد.


تولد  تا  7  سالگي
اين  مرحله  از  رشد  ،  از  بدو  تولد  آغاز  مي  شود  وتا  سن  هفت  سالگي  ادامه  مي  يابد  .روانشناسان  اين  دوره  را  که  مراحل  نوزادي  ،  طفوليت  وخردسالي  را  در  بر  مي  گيرد  ،  دوره  ي  نونهالي  مي  نامند  .  پيامبر  اکرم  (ص)  اين  مرحله  را  سن  سيادت  وآقايي  کودک  دانسته  وپدر  ومادر  را  موظف  به  رفع  نيازهاي  مادي  ورواني  کودک  نموده  وبرايشان  تکاليفي  مقرر  کرده  است..  تربيت  کودک  در  دوره  سيادت  از  ديگر  مواردي  است  که  اسلام  توجه  خاصي  به  آن  مبذول  داشته  و  توصيه  هاي  بسياري  نيز  دراين  خصوص  نقل  شده  است  .  محبت  يکي  از  اختياجات  اساسي  کودک  و  از  مهم  ترين  عوامل  تأثير  گذار  بر  تربيت  روحي  ورواني  وي  مي  باشد.  کودک  ،عشق،محبت  وعلاقه  را  در  کانون  خانواده  مي  آموزد.  در  اسلام  در  مورد  محبت  ومهرباني  کردن  به  کودکان  بسيار  سفارش  شده  است.  نگاه  محبت  آميز  پدر  به  صورت  فرزند  عبادت  است  يکي  از  آموزه  هاي  تربيتي  پيامبر  (ص)  در  مورد  کودکان  توصيه  به  تربيت  نيکو  و  احترام  گذاردن  به  آن  هاست  دوره  ي  سيادت  وهفت  سال  آغازين  زندگي  کودک  دوره  اي  است  که  کودک  بيش  از  هر  زمان  ديگري  به  بازي  و  نشاط  نيازمند  است  .  از  ديدگاه  روانشناسي  ،  فلسفه  ي  بازي  کردن  کودکان  ،آماده  سازي  آنان  براي  مواجهه  با  مشکلات  است  .  به  همين  دليل  هر  چه  بازي  ها  گسترده  تر،پيچيده  تر  و  اجتماعي  باشد،  مصونيت  کودکان  در  برابر  مشکلات  و  آسيب  ها  بيشتر  مي  شود  .از  طريق  بازي  ،  کودکان  به  رشد  اجتماعي  ،  عاطفي  وجسمي  متعادلي  دست  مي  يابند  .



 رشد  اجتماعي  کودک  در  3  سالگي
 کودک  سه  ساله  معمولا  کودکي  است  که  برقراري  رابطه  با  او  به  مراتب  آسانتر  از  کودکان  دو  و  نيم  ساله  است.  در  اين  سن  که  فشارهاي  اجتماعي  شدن،  ظاهر  مي  گردد.  کودک  سه  ساله  در  برابر  بسياري  از  تقاضاهاي  محيطش  رام  مي  شود  و  حتي  مي  تواند  خواسته  هاي  لحظه  اي  خود  را  در  ازاي  ارضاي  آنها  در  آينده  به  تاخير  اندازد.البته  اين  تغيير  در  رفتار،  تا  حدودي  نتيجه  آموزش  و  يادگيري  است.در  اين  کودکان  ارضاي  لذات  آني  بايد  بلافاصله  صورت  مي  گيرد.  به  همين  جهت  معلمان  از  شيريني  و  تنقلات  به  عنوان  پاداش  در  يادگيري  ها  و  بدست  آوردن  پاسخ  مناسب  از  کودکان  استفاده  مي  کنند.مقدار  واکنش  بزرگترها  و  بازخوردهاي  آنان  در  اين  مرحله،  تا  حد  زيادي،  تعيين  کننده  درجه  الگوهاي  اجتماعي  شدن  در  کودکان  است.  در  اين،  کودکان  رفتارهاي  اجتماعي  خوبي  از  خود  نشان  مي  دهند.
 رشد  مهارتها        کودکان  3  ساله  مي  توانند  اعمال  روزانه  را  با  دقت  عمل  و  تمرکز  حواس  بسيار  خوبي  انجام  مي  دهند.  آنها  در  اين  مرحله  در  وضيعيت  حرکتي  خوبي  قرار  دارند  و  ماهيچه  هاي  کوچکشان  هماهنگي  بهتري  پيدا  کرده  اند.اين  کودکان  بيشتر  تمايل  دارند  اسباب  بازي  هاي  کوکي،  مکانيکي  و  يا  وسايل  بازي  ديگري  را  دستکاري  کنند.در  اين  سن،  سه  چرخه  سواري،  چيزي  به  مراتب  بيشتر  از  يک  فعاليت  حرکتي  است  و  يا  مثلا  ماشين  آتش  نشاني  است  که  کودک  حتي  صداي  سوت  و  آژير  آن  را  از  خود  در  مي  آورد  روي  پدال  آن  فشار  مي  دهد  و  به  اطراف  مي  چرخد.
 رشد  اجتماعي  کودک  4  سالگي  
 کودکان  4  ساله  به  موقعيت  رهبري  در  گروه  بسيار  علاقمندند.  فعاليتها  را  خودشان  آغاز  مي  کنند  و  خود  به  برقراري  رابطه  دوستي  و  واکنش  نسبت  به  يکديگر  مي  پردازند  به  کشمکش،  کلنجار  رفتن  و  ناسزاگويي  به  يکديگر  تمايل  دارند  و  با  دستور  دادن  و  امر  کردن  سعي  دارند،  خود  را  به  هم  رديفانشان  بشناسانند.کودکان  در  اين  سن  به  دنياي  بازي  گام  نهاده  اند  و  به  نظر  مي  رسد  رفتار  اجتماعيشان  تحت  تاثير  نياز  به  تائيد  خود  مي  باشد.  الگوهاي  تائيد  خود  در  محيط  خانه  و  نيز  در  باريهاي  گروهي  آشکار  مي  شوند.    از  نظر  سخنگويي  در  مرحله  پرسش  و  پاسخ  است  و  از  چرا،  چگونه،  چه  و  کجا  کلمات  استفهامي  ديگر  در  حرفهايش  بهره  مي  گيرد  و  از  مصاحبت  با  بزرگترها  نيز  لذت  مي  برد.  کودکان  در  اين  سن  بسيار  کنجکاوند  و  به  اکتشاف  بسياري  از  امور  مي  پردازند.
 رشد  مهارتها   رشد  مهارتهاي  کودکان  4  ساله  را  مي  توان  از  طريق  بازي  با  جعبه  هاي  چوبي  و  چگونگي  کار  با  آنها  مشخص  کرد.  انها  از  انجام  همه  فعاليتها  لذت  مي  برند  و  و  قت  خود  را  در  حرکات  فعال  صرف  مي  کند،  آنها  را  مي  توان  در  حال  «  لي  لي  کردن»،  «جهيدن  روي  يک  پا»  مشاهده  کرد.  وقتي  در  تاب  بازي  خود  را  به  جلو  هل  مي  دهد  و  يا  روي  الکلنگ  بازي  مي  کند،  گويي  از  تعادل  و  هماهنگي  حرکات  خود  غرق  در  شادي  مي  شود.  مي  تواند  دگمه  لباسش  را  ببندد،  زيپ  شلوارش  را  بالا  بکشد،  معماهاي  ساده  و    پازلهاي  چند  تکه  اي  را  حل  کند  و  وسايل  بازي  را  سر  هم  بندي  کرده  و  جور  کند.  
 رشد  اجتماعي  کودک  5  سالگي
 پنج  سالگي  نسبت  به  چهار  سالگي  دوره  پايدارتري  است.  بدين  معني  که  در  اين  سن،  کودک  از  همه  جهات  به  توازن  و  تعادل  بيشتري  دست  مي  يابد.  نسبت  به  دنياي  پيرامونش  درک  بهتري  پيدا  مي  کند.  يک  پسر  5  ساله  به  مربي  خود  گفت  «وقتي  کسي  مشغول  مطالعه  و  خواندن  است  ما  نبايد  با  صداي  بلند  حرف  بزنيم.»  و  يا  در  جايي  ديگر  گفت  «من  با  حامد  دوست  هستم،  ولي  وقتي  او  را  نيشگون  مي  گيريم،  ديگه  با  من  بازي  نمي  کند.»  اين  کودکان  به  عواقب  و  پي  آمدهاي  رفتارهاي  ضد  اجتماعي  پي  برده  و  به  طور  منطقي  و  عادلانه  آنها  را  مي  پذيرند،  آنها  مستقل  و  خود  کفاست  و  بدون  دشواري  مي  تواند  محيط  خانه  را  ترک  کند.
 رشد  مهارتها   در  اين  سن  بسياري  از  کودکان  علاوه  بر  مهارتهاي  حرکتي  ماهيچه  هاي  بزرگ،  در  مهارتهاي  حرکتي  ظريف  و  يا  ماهيچه  هاي  کوچک  نيز  تعادل  بهتري  کسب  مي  کنند.  بسياري  از  آنها  مي  توانند  با  قيچي  کار  کنند  و  از  کار  با  چسب  لذت  مي  برند.  در  اين  به  نوشتن  و  مهارتهاي  تحصيلي  ديگر  علاقه  نشان  مي  دهند.  البته  لازم  به  ذکر  است  که  در  اين  سن  نبايد  آموزشهاي  رسمي  را  براي  آنها  و  به  صورت  جدي  ترتيب  داد.  زيرا  هنوز  براي  يک  برنامه  سازمان  يافته  و  منظم  آمادگي  کافي  ندارند.
 رشد  اجتماعي  کودک  در  6  سالگي
 ويژگي  هاي  زندگي  در  خانه  کودکان  3  تا  6  ساله  را  که  به  رشد  عقلاني  کمک  مي  کنند،  ارزيابي  مي  کند.  محيط  فيزيکي  و  شيوه  فرزند  پروري  نقش  مهمي  دارند.  کودکان  پيش  دبستاني  که  در  رشد  عقلاني  خوبي  دارند،  از  خانه  هاي  پر  از  اسباب  بازي  و  کتاب  برخوردارند.  والدين  آنها  صميمي  و  با  محبت  هستند.  به  رشد  زبان  و  دانستن  علمي  کمک  مي  کنند،  گردشهايي  را  به  مکان  خارج  از  خانه  ترتيب  مي  دهند  که  چيزهاي  جالبي  براي  ديدن  و  کارهاي  جالبي  براي  انجام  دادن  دارند.  آنها  همچنين  از  کودک  مي  خواهند  رفتار  جامعه  پسند  داشته  باشند  مثلا  کارهاي  ساده  خانه  را  انجام  دهد  و  با  ديگران  مودبانه  رفتار  کند  و  در  صورتي  تعارضي  ايجاد  شود.  اين  والدين  به  جاي  فشار  جسماني  و  تنبيه  از  منطق  براي  حل  کردن  آنها  استفاده  مي  کنند.
 رشد  کودک  از  لحاظ  عاطفي  
 پيشرفت  هايي  که  در  بازنمايي  و  ذهني  زبان  و  خود  پنداره  صورت  مي  گيرند  به  رشد  هيجاني  در  اوايل  کودکي  کمک  مي  کنند  کودکان  بين  2  تا6  سالگي،  اگاهي  بيشتري  از  احساسات  خود  و  ديگران  کسب  مي  کنند  و  توانايي  آنها  در  منترل  ابراز  هيجان  بهبود  مي  يابد.  خود  پروراني  به  پيدايي  هيجان  هاي  خود  آگاه  مانند  شرم،  خجالت،  گناه  و  رشک  وغرور  نيز  کمک  مي  کند.  با  گذشت  زمان،  شناخت  آنها  دقيق  تر  و  پيچيده  تر  مي  شود  و  واژگان  کودکان  پيش  دبستاني  براي  صحبت  کردن  درباره  هيجان  سريعا  گسترش  مي  يابد  مثلا  مي  گويند  چون  او  خيلي  بلند  آواز  مي  خواند،  خوشحال  است  يا  چون  او  دلش  براي  مادرش  تنگ  است،  غمگين  است.
           دوست  دارد  بطور  مشخص  مورد  توجه  و  تحسين  قرار  بگيرد.
           پر  سر  و  صدا  و  پر  انرژي  است.
           در  زمينه  عاطفي  ثباتي  ندارد،  گاهي  مي  خندد  و  گاهي  گريه  مي  کند.
           زمان  کوتاهي  رغبت  به  کار  نشان  مي  دهد.
 رشد  رواني  جنسي  
        در  مرحله  تناسلي  (اديپال)
   كودك  در  سن  3  تا  6  سالگي  ,  رفتارهاي  جنسي  بيشتر  ظاهر  ميشود.از  تفاوتهاي  ساختماني  بين  دو  جنس  آگاه  ميشود  وكنجكاوي  در  مورد  حاملگي  ,  بچه  زايي  و  مرگ  پيدا  ميكند.در  سه  سالگي  اكثر  بچه  ها  قادر  به  انتخاب  عكس  عروسك  با  توجه  به  سن  خود  هستند  و  در  چهار  سالگي  قادر  به  انتخاب  عروسك  بزرگسالي    با  جنس  موافق  خود  هستند.80  درصد  كودكان  در  سه  سالگي  به  اين  سوال  كه  وقتي  بزرگ  شدي  مامان  مي  شوي  يا  بابا  ,  پاسخ  صحيح  مي  دهند.اين  آگاهي  هاي  اوليه  در  مورد  هويت  جنسي  يا  جنسيت  بر  اساس  مشكل  ساختماني  است.دومين  جز  رفتارهاي  مرتبط  با  نقش  جنسي  و  به  طور  اختصاصي  مردانگي  يا  زنانگي  است  و  شامل  فعاليتهايي  است  كه  در  يك  فرهنگ  مشخص  ,    مكردانگي  يا  زنانگي  را  نشان  مي  دهد  كه  به  طور  اوليه  در  بازيها  و  اسباب  بازي  ها  خود  را  نشان  مي  دهد.
 در  حدود  سه  سالگي  در  مشاهده  بازي  هاي  آزاد  كودكان  ,  پسران  خشونت  بيشتري  در  مقابل  همسالان  دارند  و  بازي  با  تفنگ  و  ابزار  جنگ  را  ترجيح  ميدهند.اما  بازي  با  عروسك  و  وسايل  خانه  در  دختران  مشاده  ميشود.فرصتهايي  براي  رشد  بازي  ها  در  كودكي  نقش  مهمي  در  رشد  جنسي  كودك  و  اهداف  ديگر  از  جمله  توان  حل  مساله  ,  مهارتهاي  بدن  ,  لذت  در  بازي  ,  كنار  امدن  با  اضطراب  ,بهبود  روابط  و  اهداف  ارتباطي  دارد  و  لازم  است  طرز  لباس  پوشيدن  ,آرايش  موها  و  ظاهر  كودكان  مطابق  جنس  خودشان  باشدو  به  دختران  الگوهاي  زنانه  (مانند  كارهاي  منزل)وبه  پسران  الگوهاي  مردانه  (مانند  تعمير  وسايل  ,انجام  كارهاي  سنگين,استفاده  از  ابزار  خشن  و  ...)  آموزش  داده  شود.
   بر  اساس  تئوري  هاي  پسيكوآناليز  ,  كودك  در  اين  مرحله  احساس  شديد  جنسي  پيدا  كرده  و  احساس  خشم  نسبت  به  دو  والد  اعمال  ميكند  و  در  قالب  رل  اي  مادري  ,  پدري  ,دكتر  ,  پرستار  ,  اهداف  جنسي  و  فانتزيهاي  تهاجمي  اش  را  اعمال  ميكند.ممكن  است  در  اين  مرحله  اعمال  نمايشگري  و  خود  ارضايي  مشاهده  شود  و  يا  كنجكاوي  براي  ديدن  ديگران  وجود  داشته  باشد  كه  باعث  نگراني  شديد  والدين  و  مربيان  مهد  كودك  ميشود.در  اين  مرحله  ژنيتال  فقط  جنبه  ادراري  دارد  و  جنبه  جنسي  ندارد  و  با  در  نظر  گرفتن  مسائل  فرهنگي  بايد  به  طور  جدي  و  آرام  با  استفاده  از  تذكر  مستقيم  ,  روشهاي  حواس  پرتي  و  تغييرات  محيطي  وحذف  شرايط  زمينه  ساز  ,  اين  رفتار  كودكان  را  كنترل  كرد  .  بديهي  است  استفاده  از  روشهاي  خشن  مانند  ضربت  زدن  بر  آلت  و  تنبيه  شديد  ,  احساسات  شديد  كودك  و  ترس  هاي  مختلف  را  در  اينده  به  دنبال  خواهد  داشت.
 معمولا  خشم  كودكان  در  پايان  مرحله  اديپال  بصورت  همانند  سازي  با  والد  جنس  موافق  (مادر  يا  پدر)به  صورت  مسالمت  اميز  پايان  مي  پذيرد  .  مشاهده  كودكان  با  رفتارهاي  متضاد  جنسي  نياز  به  بررسي  هاي  بيشتر  در  زمينه  بيو  لوژيك  (هورمونها),  فرهنگي  و  خانوادگي  دارد.
سئوالات
1.    مهارت های یک کودک سه ساله را با کودک پنج ساله در حوزه تکالیف شخصی و رشد اجتماعی با هم مقایسه کنید

2.    بر اساس تجربه شخصی حداقل پنج مورد به تواناییهای کودکان پنج ساله در حوزه رشد اجتماعی که در این نوشته نیامده اضافه کنید
3.    تا چه اندازه با دیدگاه مطرح شده در مورد رشد روانی جنسی موافقت دارید دلیل موافقت یا عدم موافقت خود را بنویسید
   
 منابع
 مشاهده  کودک،  دکتر  مفيدي  فريده،  1382
 روانشناسي  رشد،  خانم  حيدري  اکرم  «گيتي»،  1374  
 روان  شناسي  رشد،  يحيي  سيد  محمدي،  تهران  ،  نشر  ارسباران  1382
 روانشناسي  رشد  کودک  ونوجوان،  اسماعيل  سعدي  پور،  نشر  دوران،  1388
   



آموزش:


اشتراک گذاری:
بهار کوثری
رتبه مدرس
شماره تماس:

تاریخ عضویت:۱۳۹۸/۰۹/۱۰


تعداد درس:۲۱
قیمت: رایگان!
پرسش و پاسخ (0)
سوالی دارید؟ اینجا بپرسید...
نام کاربری: برای ارسال کامنت، باید ابتدا وارد سایت شوید.