لطفا جهت دریافت فایل هدیه این محصول ایمیل یا شماره تلفن خود را وارد کنید
توضیحات

ویتامین چیست؟


ویتامین

برخی از ویتامینها سبب جذب مواد غذایی در روده می‌شوند 

ویتامینها ترکیبات آلی هستند که به مقدار خیلی جزئی برای سوخت و ساز مواد غذایی و اعمال حیاتی بدن و رشد و نمو و تندرستی ضرورت دارند. تغذیه ناقص و رژیم غذایی نامناسب سبب کمبود یا فقدان یک یا چند ویتامین می‌شود و به بیماری‌های مختلف مانند بری بری و پلاگر می‌انجامد.

ویتامینها سبب تسهیل دگرگشت (سوخت و ساز بدن)، اسیدهای آمینه، چربی‌ها و کربوهیدرات‌ها می‌شوند و رشد و نمو و ترمیم سلولهای بدن را میسر می‌سازند. برخی از ویتامینها سبب جذب مواد غذایی در روده می‌شوند و بعضی نیز به عنوان کاتالیزور عمل می‌کنند. عمل آنها بر روی بافتهای اپی تلیال و همچنین استخوان بوده و در مجموع هر کدام از آنها از بروز یک عارضه جلوگیری می‌کند.

فونک نام Vitalamine، یعنی آمینی که حیاتی بوده و برای ادامه زندگی ضرورت دارد، را به موادی که سبب بهبود بیماری بری بری می‌شد و از گروه آمین بوده اطلاق کرد. پس از آنکه معلوم شد بسیاری از ویتامینها از گروه آمین نیستند حرف e از آخر واژه ویتامین حذف و واژه Vitamin مورد قبول واقع شد.

بیشتر بدانید ویتامین B12 و نقش آن در بدن

انواع ویتامین

ویتامینها را به دو دسته مهم، شامل ویتامینهای محلول در آب و ویتامینهای محلول در چربی، تقسیم کرده‌اند. ویتامین E، ویتامین K، ویتامین D، ویتامین A را محلول در چربی و ویتامین C و ویتامین‌های گروه B را محلول در آب دانسته‌اند.

علاوه بر مواد معدنی، ویتامینها نیز مورد نیاز بدن هستند؛ زیرا بدون حضور آنها در غذا، سلامتی و تعادل اعضای بدن ناپایدار می‌شود و در اعمال حیاتی اختلالاتی ایجاد می‌گردد و عوارضی بروز می‌کند که گاه منجر به مرگ می‌شود.

ویتامین‌ها سوخت و ساز بدن را تنظیم می‌کنند و تنها کمبود یک ویتامین می‌تواند، تمام بدن انسان را به مخاطره اندازد. خوب است بدانید که بیشتر ویتامین‌ها از منابع اصلی طبیعی استخراج می‌شوند.

کلمهٔ ویتامین از واژه یونانی ویتا به معنی «زندگی» است.

مقدار مصرف ویتامین‌ها

ویتامین میوه ها

 نباید دایماً از کپسول یا شربت ویتامین آ و ویتامین د استفاده کرد.


گرچه هر ویتامینی به مقدار بسیار اندکی برای رفع نیاز بدن کافی است، ولی باید گفت که نگرانی مردم از کمبود ویتامین، چندان هم بی‌پایه نیست. غذایی که می‌خوریم اگر متنوع باشد، ویتامین‌های ضروری را خود به خود به بدنمان می‌رساند (گویا فقط به استثنای ویتامین د)؛ اما اشکال این است که بسیاری از مردم در انتخاب خوراک خود، عاقلانه رفتار نمی‌کنند؛ یعنی رعایت نمی‌کنند که غذایشان متنوع باشد. همچنین از غذاهای اساسی و مهمی که ویتامین‌ها را برایشان تأمین کند، غافلند. به چنین افرادی باید مقداری ویتامین اضافی بخورانیم تا جبران کمبودشان بشود. بسیاری از ویتامین‌ها قابل ذخیره شدن در بدن نیستند؛ از این‌رو می‌توان گفت که بدن ویتامین‌های افزون بر نیاز خود را به راحتی دفع می‌کند. با این وصف اگر بخواهیم پیوسته یک یا چند ویتامین خاص را به افراط وارد بدن بکنیم، کاری زیان‌بخش خواهد بود. این گفته به ویژه درباره ویتامین آ و ویتامین د کاملاً صحت دارد. پس نباید دایماً از کپسول یا شربت ویتامین آ و ویتامین د استفاده کرد. چه غذاهایی چه ویتامین‌هایی را فراهم می‌آورند؟ اکنون نگاهی سریع به خواص ویتامین‌ها و غذاهایی که آن‌ها را برایمان تأمین می‌کنند، خواهیم افکند. ویتامین «آ» برای سلامت چشم، پوست، دندان و استخوان‌ها مفید است. آن را می‌توان از تره‌بار سبز و برگ‌دار، تره‌بار زرد، میوه‌ها، تخم‌مرغ، جگر و کره به‌دست آورد. ویتامین «ب ـ ۱» برای دستگاه گوارش و اعصاب مفید است و مانع پیدایش برخی بیماری‌ها می‌شود. آن را در نان کامل، جبوبات و جگر خواهید یافت. ویتامین «ب ـ ۲» در شیر، تخم‌مرغ، سبزیجات و گوشت بی‌چربی یافت می‌شود. ویتامین «ث» مدد بخش بافت‌ها، استخوان‌ها و دندان‌هاست و در میوه‌های ترش، گوجه‌فرنگی و کدوی خام وجود دارد.

بیشتر بدانید خواص کلم بروکلی

آشنايي با ويتامين A

اين ويتامين يك ويتامين محلول در چربي است. اين ويتامين به دو صورت وجود دارد

رتينول : كه فقط در غذاهاي حيواني يافت مي شود 

كاروتن : كه هم در غذاهاي حيواني و هم غذاهاي گياهي يافت مي شود. 

بعلت محلول بودن در چربي , اين ويتامين مي تواند در داخل بدن ذخيره گردد لذا مصرف بيش از اندازه آن ميتواند موجب مسموميت گردد. اين مسموميت خود را به شكل درد مفاصل ,هيپركلسيمي , ريزش مو, دل بهم خوردگي, اسهال, استفراغ ,بي اشتهايي , تاري ديد, قاعدگي نامرتب, پوسته پوسته شدن پوست, خستگي , سردرد نشان خواهد داد و اين در حالي ايت كه كمبود اين ماده مغذي ميتواند منجر به عقيمي مردان ,شب كوري و گزروفتالمي گردد.

مقدارمورد نياز اين ويتامين براي افراد بالغ معادل ١٠٠٠٠ واحد بين المللي(IU يا International Unit) ميباشد.

از جمله منابع اين ويتامين ميتوان به روغن كبد ماهي, هويج, سبزي هاي سبز و زرد, زرده تخم مرغ, شير و فرآورده هاي آن, مارگارين و ميوه هاي زرد.



آشنايي با ويتامين K

ويتامين k يك ويتامين محلول در چربي ميباشد. باكتريهاي روده نيز ميتوانند اين ويتامين را بسازند.

از آنجايي كه در تشكيل عوامل انعقادي ٢و۵ و٩ و۰١نقش دارددر پيشگيري از خونريزي هاي داخلي و خارجي و كم كردن خونريزي عادت ماهيانه نقش ايفا مينمايد. همچنين در اكسيداسيون اسيد گلوتاميك نيز نقش دارد. كمبود آن مي تواند منجر به افزايش زمان پروترومبين و خونريزي , اكيموز و سلياك و كوليت و اسپرو گردد.

از جمله منابع اين ويتامين ميتوان به ماست آلفا آلفا, زرده تخم مرغ, روغن بزرك يا كتان, روغن سويا, روغن كبد ماهي و برگ سبز سبزيجات اشاره نمود.

اشعه ايكس و اسعه راديواكتيو و آسپرين و آلودگي هوا از جمله عوارض لز بين برنده آن هستند و مقدار اين ماده مغذي در غذاهاي منجمد شده كمتر از غذاهاي طبيعي است.

بیشتر بدانید با کبد و ساختار آن بیشتر آشنا شوید

آشنايي با ويتامين ث يا اسيدآسكوربيك 

اين ويتامين جزو ويتامين هاي محلول در آب بوده و از آنجايي كه تقريبا شناخته شده ترين نوع ويتامين است احتياج به معرفي چنداني ندارد.

تقريبا تمام جانوران به جز انسان و ميمون و خوكچه هندي آنرا در بدن خود ميسازند.اين ويتامين به جذب آهن در بدن كمك مي كند و همچنين در تشكيل كلاژن نيز نقش دارد,زخم و سوختگي و خونريزي لثه را التيام بخشيده و در پايين آوردن كلسترول خون نقش دارد و احتمال ايجاد لخته هاي خوني در سياهرگ را كم ميكند. 

همانطور كه همه شما داستان ملواناني را كه به راههاي دوردست ميرفتند و ... را شنيده ايد و ميدانيد كه كمبود اين ويتامين در بدن منجر به ابتلا به اسكوربوت خواهد شد. همچنين استفاده از مقادير فوق العاده زياد اين ويتامين ميتواند منجر به بروز اسهال متناوب و تكرر ادرار و سنگ هاي كليوي گردد. 

مركبات و سبزيها و ميوه ها از جمله منابع غني اين ويتامين هستند و نگهداري طولاني مدت در يخچالها,پختن, حرارت, اكسيژن, نور و دخانيات از جمله عوامل از بين برنده آن هستند. 

آشنايي با ويتامين E 

يك ويتامين محلول در چربي است.اين ويتامين در بافت كبد و چربي و قلب و عضلات بيضه ها و رحم , خون و غده هيپوفيز و غدد فوق كليوي ذخيره ميگردد. 

اين ويتامين را بعلت خواص آنتي اكسيداني اش ويتامين جواني ميدانند. همچنين اين ويتامين موجب رسيدن مقادير زيادي از اكسيژن به بدن مي شود و موجب افزايش طاقت و تحمل حين انجام فعاليت هعاي بدني مي شود. 

در اثر كمبود اين ويتامين عوارض زير مشاهده مي گردد. 

تخريب گلبولهاي قرمز(آنمي هموليتيك) , تحليل عضلات , بعضي از انواع كم خوني ,برونكوپنوموني در كودكان نارس, نوروپاتي و ميوپاتي همراه با كراتين اوري در بزرگسالام مبتلا به سوجذب طولاني مدت. 

از منابع اين ويتامين مي توان به جوانه گندم, دانه سويا, كلم بروكلي, اسفناج, آرد غلات كامل و تخم مرغ. 

آشنايي با ويتامين D

ويتامين D يك ويتامين محلول در چربي است. بدن انسان اين توانايي را دارد كه در مقابل نور خورشيد اين ويتامين را بسازد. بديهي است وجود بخار زياد و همچنين هواي آلوده به سبب جلوگيري از تابش مستقيم و كافي نور خورشيد ميتواند موجب كاهش توليد اين ويتامين در داخل بدن گردد.

مقدار توصيه شده اين ويتامين ۰۰۴ واحد بين المللي(معادل ده ميكروگرم ) در روز ميباشد.

اين ويتامين موجب تسهيل در جذب و استفاده از فسفر و كلسيم و استحكام اسكلت بندي ميشود و كمبود آن در دوران كودكي منجر به راشي تيسم و در دوران بزرگسالم منجر به استئو مالاسي و هيپوكلسيمي و هيپوفسفاتمي مي گردد.

روغن ماهي , ساردين, شاه ماهي , ماهي آزاد, ماهي تون,شير و محصولات لبني از جمله منابع طبيعي اين ويتامين مي باشند. 

آشنايي با ويتامين ب١يا تيامين

تيامين يك ويتامين قابل حل در آب است لذا مازاد آن از طريق ادرار دفع ميگردد.

اين ويتامين رشد را تقويت كرده و به عمل هضم به خصوص هضم كربوهيدرات ها كمك مي نمايد.اين ويتامين به علت تاثير بر عملكرد سيستم عصبي و بهبود بخشيدن به حالات رواني ويتامين اخلاق ناميده مي شود. تيامين در بهبود بخشيدن به بيماري سفر كمك مي كند.

كمبود اين ويتامين مي تواند منجر به ايجاد بيماري بري بري گردد.

سبوس برنج, نان كامل گندم, آرد جو دو سر, بادام زميني,آغلب سبزيها و برنج از جمله منابع غني اين ويتامين ميباشند.

حرارت , الكل, كافئين و هواي آزاد از جمله عوامل از بين برنده اين ماده مغذي اند.

آشنايي با ويتامين ب ٢ يا ريبوفلاوين

اين ويتامين نيز مانند بقيه ويتامين هاي گروه ب قابل حل در آب بوده و مازاد آن از طريق ادرار دفع مي گردد. 

اين ويتامين به رشد و داشتن پوست,مو و ناخن سالم و بهبود زخمهاي دهان و لب كمك نموده وكمبود آن ميتواند منجر به زخمهاي دهان و لب وپوست و اندام تناسلي گردد.

نور(اشعه ماورا بنفش) , محيط قليايي, حرارت پخت و پز, سولفاميدها, استروژن و الكل از جمله عوامل از بين برنده اين ويتامين هستند.

آشنايي با ويتامين B3 

نياسين هم مانند بقيه ويتامين هاي گروه ب جزو ويتامين هاي محلول در آي ميباشد. 

ايم ويتامين در ساختمان كوآنزيمهاي NAD وNADP نقش دارد و ميزان مورد نياز روزانه أن براي بالغين ٢٠-١۴ ميلي گرم در روز ميباشد. 

كمبود اين ويتامين مي تواند منجر به پلاگر, زخم بر روي زبان, آمينواسيداوري و زوال شديد مغزي گردد.

آشنايي با پيريدوكسين 

مقادير بيش از حد نياز اين ويتامين محلول در آب تقريبا هشت ساعت پس از خوردن غذا دفع مي گردد.

اين ويتامين در جذب صحيحي پروتئين و چربي موثر است و در تبديل اسيدآمينه تريپتوفان به نياسين يا ويتامين ب٣ نقش مهمي ايفا مينمايد, حالت تهوع و دل بهم خوردگي را بهبود بخشيده و از بوجود آمدن برخي اختلالات پوستي و مغزي جلوگيري مي كند. 

مخمر آبجو , سبوس گندم , جگر , قلوه ,دل , طالبي , كلم , شير , تخم مرغ و گوشت گوساله از منابع اين ويتامين مي باشند. 

همچنين نگهداري مواد غذايي براي مدت طولاني , كنسرو كردن, بريان كردن گوشت, الكل و استروژن از جمله عوامل از بين برنده اين ماده مغذي اند.

آشنايي با ويتامين ب 12 يا كوبالامين 

اين ويتامين به تنهايي نميتواند بطور كامل جذب گردد و براي جذب كامل نياز به كلسيم دارد. 

مقدار توصيه شده روزانه آن سه ميكرو گرم در روز ميباشد و كمبود آن ميتواند منجر به كمخوني ماكروسيتيك و التهاب دهان و گلوسيت گردد. 

اين ويتامين در بدم موجب تشكيل و تجديد گلبولهاي قرمز خون ميشود, تحريك پذيري روده ها را كاهش داده و منجر به افزايش اشتها در كودكان ميشود. دستگاه عصبي را سالم نگه مي دارد و موجب مي شود بدن در استفاده از پروتئين ها و كربوهيدراتها و چربي ها بهتر عمل نمايد.

الكل, استروژن, نور خورشيد و و در معرض مواد اسيدي يا قليايي بودن اين ويتامين را از بيم خواهند برد. 

جگر, گوشت گوساله, تخم مرغ, شير, پنير و قلوه از جمله منابع غني آن هستند. 

ويتامين هاي گروه ب را ويتامين اعصاب و ويتامين اخلاق نيز ناميده اند. اين ويتامين ها در اكثر واكنشهاي مربوط به سوخت و ساز انرژي(كربوهيدراتها9 نقش دارند و شايد بتوان كمبود آنرا شايع ترين نوع كمبود ويتامين در جامعه امروز ايران دانست از سويي كسب مقدار زيادي از انرژي از نان و برنج كه به سبب جدانمودن سبوس شان از لحاظ ويتاميني بسيار فقير هستند و از سويي استفاده زياده از حد از مواد قندي كه موجب از بين رفتن چند نوع از ويتامين ب ميشود باعث شده اند كه عوارض رواني كمبود اين گروه ازويتامين ها نظير بي حالي، افسردگي، پرخاشگري، عدم تعادل روحي، ضعف جسمي، عدم تمركز فكري و .... به وفور در جامعه ما يافت شود.

زمان مناسب خوردن ویتامین‌ها 

ویتامین

فیبر مانع جذب ویتامین ها می شود


اگر از فیبر خوراکی هم برای رفع یبوست یا کاهش وزن استفاده می کنید، بهترین زمان برای جذب آن صبح است و لازم است که قرص های مکمل ویتامینی و املاح همراه با آن میل نشوند چون فیبر مانع جذب ویتامین ها می شود.

بیشتر پزشکان و متخصصان تغذیه معتقدند که خوردن ویتامین ها و املاح در زمان هایی می تواند جذب بیشتری داشته باشد یا برعکس همراه کردن آنها با بعضی از خوراکی ها می تواند از اثربخشی آنها بکاهد.

در بین مکمل های خوراکی به زمان مناسب خوردن نمونه هایی از آنها اشاره می کنیم، مثلا بسیاری خوردن کلسیم را در شب پیشنهاد می کنند به این دلیل که مصرف کلسیم در بدن بیشتر در شب صورت می گیرد و همچنین به دلیل این که کلسیم می تواند به خوابیدن کمک کند.

از طرف دیگر همراه کردن قرص کلسیم در صورتی که پزشک برای شما تجویز کرده با شیر جذب آن را افزایش می دهد بنابراین نوشیدن یک لیوان شیر شب ها قبل از خواب همراه با قرص کلسیم را فراموش نکنید.

در مورد مجموعه ای از ویتامین های گروه B مثل B 1 تا B 12 گفته می شود چون ما در حالت عادی این ویتامین ها را که از جمله ویتامین های محلول در آب هستند با غذا دریافت می کنیم پس بهتر است این ویتامین ها هم همزمان با خوردن غذا به خصوص میوه ها و سبزی ها مصرف شوند. همچنین ویتامین های محلول در چربی برای جذب به چربی نیاز دارند بنابراین آنها باید همیشه با غذاهایی که چربی دارند مصرف شود.

این ویتامین ها شامل ویتامین A، ویتامین D، ویتامین E، و ویتامین K هستند.

دقت کنید در صورتی که قرص آهن برای شما تجویز شده است از نوشیدن شیر و لبنیات و همچنین قرص کلسیم با آن خودداری کنید چون جذب آهن را کاهش می دهد.

ویتامین C هم از ویتامین های محلول در آب است اما تفاوت آن با دیگر ویتامین ها این است که فقط چند ساعت در خون می ماند و به سرعت از راه کلیه ها دفع می شود به همین علت برای کسب نتیجه بهتر، ویتامین C بهتر است در هر سه وعده غذایی تقسیم و مصرف شود.

خوشبتختانه ویتامین C تنها ویتامینی است که خوردن میزان بیش از نیاز آن دفع می شود و عارضه ای ندارد.

اگر از فیبر خوراکی هم برای رفع یبوست یا کاهش وزن استفاده می کنید، بهترین زمان برای جذب آن صبح است و لازم است که قرص های مکمل ویتامینی و املاح همراه با آن میل نشوند چون فیبر مانع جذب ویتامین ها می شود.

در واقع پودرهای حاوی فیبر به عنوان پوششی برای روده عمل می کنند، بنابراین بهتر است مصرف فیبر را به صبح ها موکول کنیم و ویتامین ها را با وعده دیگری از غذا میل کنیم. آهن نیز همراه با فیبر به خوبی جذب نمی شود.

به تازگی لبنیات مثلا ماست حاوی پروبیوتیک ها هم به بازار آمده اند.

اضافه کردن پروبیوتیک ها که گروهی از باکتری های مفید برای بدن هستند به این علت در علم تغذیه امروز مهم شمرده می شوند که ثابت شده این مواد می توانند از بدن در مقابل سرطان ها حفاظت کنند.

پروبیوتیک ها هم بهتر است همراه با غذا و گاهی قبل از غذا مخصوصا 20 دقیقه قبل از غذا مصرف شوند چون جذب آنها در آن زمان بهتر است.

دقت کنید که ویتامین C نباید قبل از خواب مصرف شوند چون ماده ای محرک است و شخص را بیدار نگاه می دارد.

اگر شما مکمل های غذایی زیاد مصرف می کنید، بایستی آنها را در قوطی های قرص سر و سامان دهید و هر قوطی را مختص ساعتی از روز قرار دهید.

آنها را به اندازه ای که توصیه شده است و سر ساعت مصرف کنید. گذاشتن قوطی قرص ها نزدیک میز غذا کمک می کند، خوردن آنها را فراموش نکنید.

البته پزشکان تاکید می کنند خوردن نابجا و بدون تجویز ویتامین ها فقط از این جنبه که بخواهیم سلامت بیشتری داشته باشیم صحیح نیست و چه بسا ممکن است متحمل عوارض تجمع آنها در بدنمان هم بشویم.

مصرف قرص های مکمل ویتامین ها و املاح در شرایط خاص مثلا در گروهی از سالمندان، برخی از کودکان، مبتلایان به بیماری های مزمن و همچنین کسانی که تحت رژیم های غذایی قرار دارند یا مبتلا به بیماری های گوارشی هستند توصیه می شود.




آموزش:


اشتراک گذاری:
msmkarimi
رتبه مدرس
شماره تماس:

تاریخ عضویت:۱۳۹۸/۰۹/۰۹


تعداد درس:۷۱
قیمت: رایگان!
پرسش و پاسخ (0)
سوالی دارید؟ اینجا بپرسید...
نام کاربری: برای ارسال کامنت، باید ابتدا وارد سایت شوید.